Telegram каналимизга аъзо бўлинг
Таҳлил

Жаҳон озиқ-овқат инқирозининг олдини олишда Туркия катта иш қилди 

409

Анқара Украинанинг жанубий портларидан дон маҳсулотларини етказиб бериш бўйича келишувларга эришиш учун катта саъй-ҳаракатларни амалга оширди. 

Украинанинг жанубий портларидан "дон йўлаги" шаклланиши билан Украина омборларида сақланадиган 20 миллион тонна маҳсулотни экспорт қилиш ва янги ҳосил учун жой бўшатиш учун реал имконият бор эди. 

Келишувни амалга ошириш август ойи бошида Одесса портидан Ливанга жўхори юки билан жўнаб кетганидан бошланди. 

22 июль куни Истанбулда Туркия президенти ва БМТ Бош котиби иштирокида тузилган келишувлар Москва учун ҳам фойдали бўлди. Россияда Ғарбнинг иқтисодий соҳадаги санксия босимини юмшатиш учун реал имконият бор. 

Илгари миналардан тозалаш ва кемаларни халқаро ҳимоя қилиш зарурлигини таъкидлаган суғурта компаниялари дон йўлаги тўғрисидаги битим имзолангандан кейин ўз позицияларини юмшатди. Яна Қора денгиздаги суғурта мукофотлари уруш бошланганидан бери камида 5 фоизга ошган, бу эса дон нархида акс этиши кутилмоқда. 

Шу билан бирга, БМТ Денгиз транспорти ташкилоти миналардан тозалаш ва хавфсизлик таъминланмаса, кемалар ҳаракатини нормал ҳолатга келтириш мумкин эмас, деб ҳисоблайди. 

Муаммолар шу билан тугамайди. Хавфсизлик таъминланмаса, кемаларда ва портда ишчиларни топиш ҳам жуда қийин. 

Дунё денгизчиларининг тўрт фоизи ёки 1,88 миллион киши Украина ҳиссасига тўғри келади. Юқори хавф туфайли нархлар ҳам, ходимларнинг иш ҳақи ҳам юқори бўлиши кутилмоқда. Ва бу шуни кўрсатадики, денгиз йўллари блокировка қилинганига қарамай, дон нархи пасаймаслиги мумкин.

Туркиянинг жаҳон сиёсатидаги ўрни

Дунёда янги озиқ-овқат инқирози авж олиб бораётган бир пайтда Туркия БМТ Бош котибининг глобал ҳамкорлик ва бирдамлик чақириғига тез ва самарали жавоб бериб, ғалла инқирозини ҳал қилиш учун катта саъй-ҳаракатларни амалга оширди. 

Туркия бу фурсатдан фойдаланиб, узоқ муддатда тегишли сиёсий чизиқ қуриши мумкин. 

Озиқ-овқат нархларининг кескин ошишининг Туркия иқтисодиётига салбий таъсирини ҳисобга олсак, бу воситачилик Анқаранинг ички сиёсий йўналишига жуда ижобий таъсир кўрсатишини айтишимиз мумкин. 

Келгуси йилларда янада кучайиши кутилаётган озиқ-овқат инқирозини ҳисобга олсак, Туркиянинг воситачилик роли “портфели” ҳам, унинг дунёнинг муҳим қишлоқ хўжалиги савдо марказларидан бири сифатидаги мақоми ҳам Анқарага ижтимоий ва озиқ-овқат сиёсати бўйича халқаро платформаларда ажралиб туриш имконини бериши мумкин.   

Шу нуқтаи назардан, дон коридори келишуви Туркиянинг воситачилигини минтақавийликдан глобалга айлантириши мумкин.

Профессор Ҳилол Элвер,

БМТнинг озиқ-овқат ҳуқуқи бўйича собиқ махсус маърузачиси ва Жаҳон озиқ-овқат хавфсизлиги қўмитаси аъзоси, 

Пинар Акпинар, 

Сабанжи университети тадқиқот дастури раҳбари

УЛАШИНГ:

Теглар:

Мавзуга доир:

Бобурийлар ҳақида қисқача маълумот

61 20:05 02.10.2022

Қонунчилигида ўқитувчиларга бўлган имтиёзлар

72 19:50 02.10.2022

Шавкат Мирзиёев Индонезия ва АҚШ президентларига ҳамдардлик билдирди

108 19:30 02.10.2022

Қатар: Жаҳон чемпионати мухлислари учун қоидалар эълон қилинди

279 19:08 02.10.2022

Қирғизистон таълим вазири олган порани қайтариб берди

189 18:50 02.10.2022

«Бойларга солиқ солинг, камбағалларга ҳужум қилманг»

179 18:25 02.10.2022
« Орқага