Telegram каналимизга аъзо бўлинг
Таҳлил

Қирғизистон дефолт ёқасида турибди: стратегик объектлар қўлдан кетиши мумкин

4049

Қирғизистон президент матбуот котиби Галина Байтерек Қирғизистон давлати Хитой ва бошқа давлатлар олдидаги қарзларини тўламаслик тўламаган тақдирда йирик стратегик объектларни йўқотиши мумкинлигини айтган эди. 

Аввалроқ президент Жапаров ҳам ахборот агентликларидан бирига берган интервюсида собиқ давлат раҳбари Алмазбек Атамбоев давлат қарзи бўйича шартномалар имзолаганлиги, шу туфайли Қирғизистон кўплаб объектлардан маҳрум бўлиши мумкинлигини айтган эди.

"Атамбаев даврида Хитой ва бошқа мамлакатлардан жуда кўп ташқи кредитлар олинган. Бугун биз ўзаро имзоланган битимларни бажармасак, қарзларни тўламасак, объектлар пул берган томонга ўтиб кетиши мумкин. Бу жуда катта иншоотлар. Президент қийинчиликларга қарамай маблағ топилишига, кредитлар ўз вақтида қайтарилишига ва иншоотлар ҳеч кимга берилмаслигига ишонч билдирди", - деган матбуот котиби.

Матбуот хизмати айнан қайси объектлар ва кредит шартномалари муҳокама қилинаётганига аниқлик киритмаган.

2020 йил охирига келиб Қирғизистоннинг ташқи қарзи 4 миллиард 850 миллион 730 минг долларни ташкил этган эди.

Муаммони ҳал қилиш учун қирғиз ҳукумати давлат қарзини иқлим ва экологик дастурларга алмаштириш режасини кўзлаган эди.

Ҳокимият алмашгандан кейин бу ғоя ташлаб юборилмади. Ҳали ҳам Садир Жапаров олдида мамлакатни дефолт ҳолатига келтирмаслик ва Қирғизистон олган мажбуриятларни бажариш вазифаси турибди. Механизмдан фойдаланиш ҳаттоки янги вазирлар маҳкамаси Улукбек Мариповнинг иш дастурига киритилган эди.

Тўғри, ҳақиқий шартномалар тўғрисида маълумотлар йўқ. Айтганча, ғоя янги эмас ва унчалик бемаъни эмас. Ушбу механизм Париж кредиторлар клуби доирасида ишлайди.

Алмаштиришнинг моҳияти шундаки, мамлакат атроф-муҳитни муҳофаза қилиш тадбирларини миллий валютада молиялаштиради ва кредитор бунинг учун валюта қарзининг бир қисмини ҳисобдан чиқаради.

Аммо Қирғизистон бундан фойдаланиши мумкинлиги ҳақиқатдан йироқ. Бунинг асосий сабаби шундаки, Қирғизистон билан бундай алмашинувни амалга оширишга тайёр бўлган мамлакатлар сони жуда оз. Ушбу схема фақат Париж клубига тегишли бўлиб, қирғизлар энг катта қарз олган Хитой бу лойиҳада қатнашмайди.

Беш кредитор билан (Абу-Даби, Саудия Арабистони, Германия ва Туркия) тўловларни нол фоиз ставкаси билан кечиктириш тўғрисида келишувларга эришилди. Яна бешта кредитор, Париж клуби аъзолари (Франтсия, Дания, Корея, Япония) билан кечикиш суммасига нисбатан фоиз ставкасини қўлламаслик шартлари бўйича музокаралар олиб борилмоқда.

«ХХР, шунингдек, Париж клуби ташаббуси асосида 2 фоизга кечиктириш миқдоридаги фоиз ставкасидан фойдаланган ҳолда Қирғизистондан қарздорлик хизмати ҳисобига тўловларни қабул қилишни вақтинча тўхтатиб туришга рози бўлди. Йил охиригача тўхтатиб қўйилган тўловларни кечиктириш тахминан 35 миллион долларни (2,8 миллиард сом) ташкил этади», - дейилади Молия вазирлиги хабарида.

«Хитой билан музокаралар давом этмоқда, якуний қарор қабул қилинмади. Дастлабки маълумотларга кўра, агар битим имзоланган бўлса, кечиктириш суммаси уч йил давомида - 2022 йилдан 2024 йилгача тенг қисмларда тўланади. Шу билан бирга, 2021 йилга имтиёз берилади. Кечиктиришни йилига икки марта тўлаймиз. Натижада қайтарилган маблағ фоизларни ҳисобга олган ҳолда 36,7 миллион долларни (2,9 миллиард сом), яъни ортиқча тўлов тахминан 1,7 миллион долларни ташкил этади», - дея хулоса қилган вазирлик.

Аммо ҳозирча бу келишувлар музокара босқичида, шунинг учун Қирғизистон ҳамон дефолт ёқасида турибди.

Ёқуб Умар тайёрлади

УЛАШИНГ:

Теглар:

Мавзуга доир:

“Иш ташлаш” бўйича “Ўзавтосаноат” АЖ баёнот берди

282 16:40 06.03.2021

«Элиф ва Меҳмет» мультсериали. 5-қисм

84 16:00 06.03.2021

Жаҳрий зикр қилишликдаги одоблар

152 15:16 06.03.2021

"Фотиҳа"нинг муҳим бир ояти

320 15:01 06.03.2021

Сенегал: мухолифатчининг ҳибсга олиниши ортидан тўполонлар (фото)

113 14:30 06.03.2021

Маҳр борасида қай даражада маълумотга эгамиз?

250 14:05 06.03.2021
« Орқага